Opłata wstępna czyli wszystko o wkładzie własnym w leasingu

Opłata wstępna to ważny element umowy leasingu. Często określana jest jako czynsz inicjalny lub wkład własny i wpływa na wysokość rat leasingowych, całkowity koszt leasingu oraz warunki finansowania. Czy wysoka opłata wstępna się opłaca? Jak wpływa na podatki? Gdzie dokonać wpłaty własnej – na konto sprzedawcy czy leasingodawcy? Na te i inne pytania odpowiemy w tym artykule.

na czym polega leasing

Spis treści

Czym jest opłata wstępna w leasingu?

Opłata wstępna (zwana także pierwszą wpłatą czy wkładem własnym) jest pierwszą opłatą leasingową wymaganą do uruchomienia umowy leasingu. Wpłaca ją leasingobiorca, leasingodawca wystawia fakturę na kwotę otrzymanej wpłaty. Pierwsza włata stanowi część ceny przedmiotu leasingu i zawiera się w przedziale od 0 do 45% ceny zakupu, najczęściej 10% – 20%. Opłata wstępna w leasingu zabezpiecza leasingodawcę na wypadek niewywiązywania się leasingobiorcy z płatności leasingowych. Im bardziej ryzykowna transakcja tym większego wymaganego wkładu własnego można się spodziewać. Opłatę wstępną można wpłacić na konto leasingodawcy lub dostawcy przedmiotu leasingu.

Jak pierwsza wpłata wpływa na koszty leasingu i wysokość raty?

Opłata wstępna jest częścią kapitału płatną na początku umowy. Dlatego łatwo wywnioskować, że:

im większa opłata wstępna, tym mniejszy koszt leasingu (bo odsetki naliczane są od mniejszej kwoty kapitału pozostałego do spłaty),
im większa opłata wstępna, tym mniejsze raty leasingowe (bo zostaje mniej kapitału do spłaty w trakcie leasingu).

Zobrazujemy to na przykładzie leasingu samochodu osobowego za 100 tys. zł:

10% wpłaty początkowej, 3 lata, 1% wykupu: rata wyniesie 2824 zł, koszt leasingu 109,84% (gdzie 100% = cena zakupu, 9,84% stanowią odsetki).
40% wpłaty początkowej, 3 lata, 1% wykupu: rata wyniesie 1879 zł, koszt leasingu 106,78%.
10% wpłaty początkowej, 5 lat, 1% wykupu: rata wyniesie 1791 zł, koszt leasingu 116,65%.
40% wpłaty początkowej, 5 lat, 1% wykupu: rata wyniesie 1192 zł, koszt leasingu 111,35%.

Czy wysokość wkładu własnego wpływa na wykup z leasingu?

W większości przypadków opłata wstępna nie ma wpływu na kwotę wykupu (wykup z leasingu może być niski lub wysoki). Występują 2 sytuacje, w których opłata wstępna może ograniczać maksymalną wartość wykupu i dotyczy to tylko leasingu samochodów (dla innych przedmiotów leasingodawcy niechętnie zgadzają się na wysokie wykupy).

Pierwsza dotyczy umów leasingu bez pierwszej wpłaty (albo z bardzo niską pierwszą wpłatą). Leasingodawca może zaproponować niższy maksymalny wykup, niż przy wyższej wpłacie początkowej, ponieważ do samego końca umowy stosunek kapitału pozostałego do spłaty do wartości rynkowej przedmiotu leasingu będzie niekorzystny. Gdyby leasingobiorca nie spłacał leasingu i dojdzie do windykacji – może się okazać, że wartość pozostała do spłaty leasingu jest większa od ceny rynkowej samochodu lub maszyny.

Druga dotyczy leasingów z wysokim wykupem i maksymalną pierwszą wpłatą (a potencjalnie także podwyższoną pierwszą ratą leasingu, szczegóły w tekście: Maksymalna spłata kapitału w pierwszym roku leasingu). Tu ograniczeniem może być matematyka, przykładowo:

Wpłata początkowa 45%, pierwsza rata leasingu podwyższona do 15%, leasing na 2 lata. W tej konfiguracji odsetki leasingowe wyniosą 4%-6%. Dlatego maksymalny wykup nie przekroczy 40%-45% ponieważ nie pozostaje więcej kapitału do spłaty. Gdyby opłata wstępna była niższa (albo nie występowałaby wyższa pierwsza rata leasingu) wykup mógłby być wyższy i wynosić np. 50%+.

Czy można dostać leasing bez wkładu własnego?

Leasing bez pierwszej wpłaty można dostać przede wszystkim na powszechnie stosowane nowe pojazdy i maszyny o dużym rynku wtórnym, przykładowo:

samochody osobowe, samochody ciężarowe, ciągniki siodłowe i naczepy, motocykle,
wózki widłowe, sprzęt medyczny (z uwagi na dobrą kulturę płatniczą lekarzy), czasem ciągniki rolnicze, koparki kołowe i koparko-ładowarki
sprzęt IT.

Duże firmy z dobrymi wynikami finansowymi mogą liczyć na leasing z wpłatą 0% również na inne przedmioty, np. maszyny produkcyjne. Jest to finansowanie pod ryzyko klienta, które z uwagi na skalę działalności i wyniki finansowe jest niskie.

Maksymalna opłata wstępna do leasingu

Większość firm leasingowych działających na polskim rynku przyjmuje maksymalny wkład własny do leasingu na poziomie 40-45%, a jedna oferuje 49,99% dla samochodów. W naszej ofercie jest też możliwość podwyższenia pierwszej raty leasingu nawet do 45% (i, jeśli trzeba, przyspieszenia fakturowania na miesiąc odbioru przedmiotu leasingu, zamiast kolejnego miesiąca), co w praktyce pozwala spłacić do 90% leasingu w 1-2 miesiące. Chcemy podkreślić, że takie rozwiązanie nie jest standardem rynkowym.

Z tego rozwiązania korzystają przede wszystkim firmy, które:

szukają najtańszego leasingu,
chcą wygenerować wysoki koszt podatkowy w krótkim czasie,
wybierają leasing zamiast zakupu za gotówkę z powodów podatkowych (2-3 lata leasingu vs. 5 lat amortyzacji przy zakupie gotówkowym),
mają bardzo mało czasu na rozliczenie dotacji leasingiem operacyjnym,
stosują optymalizację podatkową dla samochodu wybierając 45% wpłaty, 2 lata, 50% wykup w formie kaucji gwarancyjnej płatny w całości z pierwszą ratą leasingu. To daje leasing na poziomie 102% – takie rozwiązanie również znajdziesz w naszej ofercie.

Jakie są odliczenia podatkowe od czynszu inicjalnego w leasingu operacyjnym?

Ogólnie: płatnicy VAT odliczają VAT od czynszu inicjalnego, a kwotę netto księgują jednorazowo w koszty firmy (co pozwala odliczyć podatek dochodowy i ZUS zdrowotny). Nievatowcy księgują w koszty kwotę brutto. Firmy na ryczałcie nie mogą dokonać żadnych odliczeń w zakresie PIT i ZUS.

Co ciekawe istnieje możliwość zaliczania opłaty wstępnej w koszty przez czas spłaty leasingu. W przeszłości wszystkie spółki prawa handlowego księgowały w ten sposób. Kiedy warto sięgnąć po takie rozwiązanie? Gdy chcesz (albo musisz) wpłacić wysoki wkład własny do leasingu, ale nie potrzebujesz wysokich kosztów podatkowych, bo za bardzo obniżyłoby to zysk spółki.

Ograniczenia w odliczeniach występują dla samochodów osobowych i motocykli. Odliczenie VAT wynosi 50%, chyba, że użytkujemy pojazd wyłącznie w celach firmowych – wówczas odliczymy 100% VAT z opłaty wstępnej. Ponadto gdy cena samochodu (w zależności od limitu kosztów) przekracza 100 / 150 / 225 tys. zł w koszty zaliczymy tylko część opłaty wstępnej wynikającej ze wskaźnika proporcji:

Limit kosztów [100/150/225 tys. zł] / cena samochodu po odliczeniu VAT.

Wskaźnik obliczysz łatwo i szybko korzystając z naszego kalkulatora proporcji:

Kalkulator proporcji kosztów podatkowych samochodu osobowego powyżej 100 / 150 / 225 tys. zł

Limit kosztów

Cena brutto samochodu (zł)

Odliczenie VAT od samochodu

Proszę podać prawidłową cenę brutto samochodu.

Wskaźnik kosztów

—

Tyle kapitału z opłat leasingowych zaliczysz w koszty działalności.

Przykładowo dla auta spalinowego za 200 tys. zł brutto, z odliczeniem 50% VAT i limitem kosztów 100 tys. zł wskaźnik proporcji wynosi 55,16%. Decydując się na leasing z wpłatą 40%, czyli 80 tys. zł brutto odliczysz od niej:

7480 zł VAT (50% VAT z faktury za opłatę wstępną)
72 520 zł (kwota netto + 50% nieodliczonego VAT) x 55,16% (wskaźnik proporcji) = 40002 zł (tyle zaliczysz jednorazowo w koszty uzyskania przychodu firmy). Jeśli prowadzisz JDG opodatkowaną podatkiem liniowym 19% odliczysz z tej kwoty 7600 zł PIT + 1960 zł ZUS zdrowotnego, razem 9560 zł.

Znacznie obszerniej na temat wszelkich odliczeń podatkowych z leasingu piszemy w tekście: Leasing odliczenie VAT, PIT, ZUS i CIT.

Opłata wstępna w leasingu finansowym a odliczenia podatkowe

W leasingu finansowym nie dokonujemy żadnych odliczeń podatkowych z tytułu opłaty wstępnej. Wynika to z tego, że leasingodawca zaraz po uruchomieniu umowy refakturuje przedmiot leasingu na leasingobiorcę. I to właśnie ta faktura jest podstawą do jednorazowego odliczenia VAT od całego przedmiotu leasingu, a także amortyzacji przedmiotu leasingu w środkach trwałych leasingobiorcy. Natomiast samo przeniesienie własności przedmiotu leasingu na leasingobiorcę następuje na końcu umowy, po uiszczeniu dodatkowej opłaty z tego tytułu (nie mylić z wykupem).

W leasingu finansowym pierwsza wpłata wpływa na wysokość raty i koszt leasingu, ale nie podatki. Zwykle wymagana jest wpłata części kwoty netto i całego VAT z góry (od przedmiotu i od odsetek leasingowych). Można też ubiegać się o odroczenie płatności VAT z 3-4 ratą leasingu, aby uzyskać zwrot VAT z US i mieć z czego zapłacić leasingodawcy.

Pożyczka leasingowa a odliczenia podatkowe z wkładu własnego

W Polsce pożyczka leasingowa jest powszechniejszym instrumentem finansowania środków trwałych, niż leasing finansowy. Tutaj znajdziesz porównanie leasingu operacyjnego, finansowego i pożyczki. Jeśli chodzi o wkład własny do pożyczki to również nie generuje żadnych odliczeń podatkowych, ale wpływa na wysokość raty i koszt odsetek.

Gdzie lepiej wpłacić opłatę wstępną – do leasingodawcy czy sprzedawcy?

Leasingobiorca ma dowolność w tym zakresie. Można wpłacić całość do leasingodawcy lub sprzedawcy przedmiotu, albo część do każdego z nich. Jeśli wpłaci do sprzedawcy – leasingodawca pomniejszy przelew do sprzedawcy o kwotę wpłaty. Jeśli wpłaci do leasingodawcy – leasingodawca zapłaci pełną kwotę do sprzedawcy.

Są sytuacje, gdy wpłata do sprzedawcy (w formie zaliczki lub zadatku) jest większa od opłaty wstępnej do leasingu, bo sprzedawca wymaga np. 20-30% wpłaty celem rezerwacji przedmiotu lub rozpoczęcia produkcji, a leasingobiorca bierze leasing z wpłatą wstępną 10%. Wtedy firma leasingowa uznaje, że wkład własny został wpłacony w całości i w stosownym czasie przeleje 90% do dostawcy przedmiotu (jednorazowo lub w transzach – w zależności od ustaleń). Następnie dostawca powinien zwrócić nadwyżkę leasingobiorcy (dostał bowiem ponad 100% ceny).

Można też wpłacić wymagane 10% wpłaty do leasingodawcy i poprosić go o przelanie pełnej kwoty zaliczki 20-30% do sprzedawcy. Zrobi to po ocenie wniosku, podpisaniu umowy leasingowej oraz trójstronnej umowy zakupu przedmiotu. Do momentu odbioru przedmiotu leasingu będzie naliczać odsetki od wypłaconych kwot (tzw. koszty prefinansowania).

Uwaga na odsetki od opłaty wstępnej

Sprawa dotyczy przede wszystkim maszyn, które dopiero zostaną wyprodukowane i przewidziane są płatności w transzach do dostawcy. Tu zdecydowanie bardziej opłaca się wpłata wkładu własnego do leasingu na konto sprzedawcy maszyny. Dlaczego? Ponieważ leasingodawcy będą naliczać odsetki od uruchomionego finansowania do czasu odbioru maszyny potwierdzonego protokołem odbioru. Nawet, jeśli opłata wstępna odpowiada kwocie wymaganej przez sprzedawcę zaliczki, wpłacając ją na konto leasingodawcy, leasingodawca przeleje te pieniądze do sprzedawcy i zacznie naliczać od tego odsetki (mimo, że płaci twoimi pieniędzmi!).

Kiedy otrzymam fakturę za wkład własny do leasingu?

W większości przypadków opłata wstępna do leasingu wpłacana jest krótko przed odbiorem przedmiotu leasingu i leasingodawca wystawia fakturę w miesiącu zaksięgowania na swoim rachunku bankowym (a jeśli wpłaciłeś do sprzedawcy – w miesiącu odbioru przedmiotu).

Jednakże jeśli odbiór przedmiotu nastąpi dopiero za kilka miesięcy (być może nawet w kolejnym roku podatkowym), a ty potrzebujesz kosztów już teraz to możesz podpisać umowę leasingu z odroczonym harmonogramem spłat (wchodzi w życie po odbiorze) i wpłacić wkład własny na konto leasingodawcy. Leasingodawca wystawi FV za opłatę wstępną w miesiącu wpłaty, a z płatnością do dostawcy poczeka do momentu odbioru. Z takimi sytuacjami mamy do czynienia często w leasingu nowych samochodów, gdzie zaliczka wymagana do rozpoczęcia produkcji jest niewielka a okres oczekiwania na auto wynosi kilka miesięcy.

Jeśli wkład własny wpłacisz do sprzedawcy wystawi fakturę zaliczkową, która nie stanowi kosztu uzyskania przychodu.

Co z opłatą wstępną w leasingu zwrotnym?

Leasing zwrotny to sytuacja, w której sprzedajesz leasingodawcy posiadany środek trwały po aktualnej wartości rynkowej i bierzesz go w leasing. Również i tu występuje opłata wstępna – leasingodawca kompensuje ją z przelewem na twój rachunek i otrzymasz kwotę pomniejszoną o wymagany wkład własny do leasingu. W leasingu zwrotnym opłata wstępna wynosi najczęściej 20% lub więcej. Jak to wygląda w praktyce?

Wystawiasz fakturę sprzedaży na pełną wartość posiadanego przedmiotu (auta lub maszyny). Leasingodawca wystawia fakturę kosztową za opłatę wstępną i pomniejsza przelew o tą kwotę. Jeśli jednak ci na tym zależy – możesz wpłacić wymagany wkład własny na konto leasingodawcy, a ten przeleje 100% środków za samochód lub maszynę na twój rachunek bankowy.

Jak dobrać odpowiedni wkład własny do leasingu?

Ustalając kwotę wkładu własnego zwykle kierujemy się posiadanymi środkami albo kosztem podatkowym, który chcemy wygenerować. Czasami uzależniamy ją od wysokości raty leasingu, żeby nie przekroczyła pewnej kwoty, choć ratę można modyfikować także poprzez wydłużenie lub skrócenie umowy, a także ustalenie wykupu na odpowiednim poziomie.

Dla większości umów leasingu czynsz inicjalny mieści się w przedziale 10% – 20%. Z kolei gdy szukasz kosztów jest to zwykle 30% – 45% wpłaty początkowej.

Nowe firmy, a także firmy chcące wyleasingować trudny przedmiot powinny spodziewać się co najmniej 20% wkładu własnego. Firmy ze słabym BIK – od 20% w górę.

Czasami warunkiem uzyskania leasingu jest odpowiednio wysoki wkład własny, wyższy niż chciałbyś wpłacić. Jeśli taka sytuacja cię dotyczy z nami możesz złożyć wniosek do innego leasingodawcy, gdzie szanse na leasing z małą wpłata są większe.

FAQ pierwsza wpłata do leasingu

Czy można dostać leasing z 0% wpłaty?

Tak, można otrzymać leasing bez opłaty wstępnej na samochody oraz typowe maszyny i urządzenia o dużym rynku wtórnym.

Czy lepsza jest duża czy mała wpłata do leasingu?

Jeśli zależy ci na dużym koszcie podatkowym albo niskim koszcie leasingu i racie wybierz leasing z dużą wpłatą. W przeciwnym razie lepszy będzie leasing z niską wpłatą.

Czy opłatę wstępną w leasingu zaliczę w koszty jednorazowo?

Tak, opłatę wstępną do leasingu można zaliczyć jednorazowo w koszty. Jeśli jesteś płatnikiem VAT odliczysz też VAT z faktury.

Czy opłata wstępna może być odliczona w 75% czy 100%?

Opłata wstępna może być odliczona w 100%. Jednakże ograniczeniem dla samochodów jest limit kosztów 100/150/225 tys. zł. Gdy cena zakupu auta przekracza limit wówczas odliczenie nastąpi zgodnie z proporcją.